İçeriğe atla
Dt. Emre Ersaçan

Ortodonti

Ortodonti (Diş Teli)

Ortodontik tedavi nedir, hangi düzensizliklerde gerekir, kaç yaşında başlanır? Braket ve şeffaf plak seçenekleri, süre ve pekiştirme hakkında bilgilendirme.

Son güncellenme:

Tıbbi olarak inceleyen:

Temsilî görsel: seramik ortodontik braketler, ark teli ve ligatürler

Ortodontik tedavi, dişlerin ve çenelerin konumundaki düzensizliklerin sabit ya da hareketli apareylerle düzeltilmesidir. Dişler, üzerlerine belirli yönde ve sürede uygulanan kuvvetle kemik içinde yavaşça hareket eder.

Bu sayfa tedavinin nasıl yürütüldüğünü, hangi seçeneklerin bulunduğunu ve sürecin nasıl ilerlediğini bilgilendirme amacıyla anlatır. Size uygun tedavi ancak muayene ve kayıt alımı sonrasında belirlenebilir.

Hangi durumlarda gündeme gelir?

  • Çapraşık dişler ve yer darlığı
  • Dişler arasında boşluk bulunması
  • Üst ön dişlerin öne çıkık olması
  • Alt çenenin önde ya da geride olması
  • Ön dişlerin kapanmaması (açık kapanış)
  • Üst dişlerin alt dişleri aşırı örtmesi (derin kapanış)
  • Çapraz kapanış
  • Gömülü ya da sürmemiş dişlerin sürdürülmesi

Tedavi seçenekleri nelerdir?

SeçenekNasıl çalışırDikkat edilecek nokta
Metal braketDiş yüzeyine yapıştırılan braketler ve telGörünürdür; geniş bir hareket aralığı sunar
Seramik braketDiş rengine yakın braketlerDaha az fark edilir; kırılganlığı daha yüksektir
Lingual braketBraketler dişin arka yüzeyine yerleştirilirDışarıdan görünmez; alışma süresi daha uzundur
Şeffaf plakSıra hâlinde değişen şeffaf apareylerGünlük kullanım süresine uyulmazsa etkisizdir

Seçim yalnızca görünüme göre değil, yapılması gereken hareketlere göre yapılır.

Tedavi nasıl ilerler?

  1. Muayene ve kayıt. Ağız içi inceleme, fotoğraf, ölçü ve röntgen (panoramik ve sefalometrik) ile kayıt alınır.
  2. Ön hazırlık. Çürük ve diş eti hastalığı varsa önce tedavi edilir; diş taşı temizliği yapılır. Yer gereksinimi varsa diş çekimi değerlendirilebilir.
  3. Planlama. Hedeflenen hareketler ve tedavi süresi belirlenir; seçenekler konuşulur.
  4. Aparey uygulaması. Braketler yapıştırılır ya da ilk plak seti teslim edilir.
  5. Kontroller. Genellikle 4–8 haftada bir tel değişimi, ayarlama ya da yeni plak seti verilir.
  6. Bitim. Apareyler çıkarılır, diş yüzeyleri temizlenir.
  7. Pekiştirme. Sabit ya da hareketli pekiştirici uygulanır ve düzenli kontrol sürdürülür.

Pekiştirme neden zorunlu?

Dişleri çevreleyen kemik ve bağ dokusu, yeni konuma tam olarak uyum sağlayana kadar geri hareket eğilimi gösterir. Pekiştirici bu eğilimi engeller.

  • Sabit pekiştirici dişlerin arka yüzeyine yapıştırılır ve gözle görünmez
  • Hareketli pekiştirici hekimin belirlediği saat aralığında kullanılır
  • Pekiştirici kullanımı çoğu olguda uzun sürelidir
  • Sabit pekiştiricinin çevresinde diş taşı birikebilir; kontrol gerekir

Tedavi sırasında ağız bakımı

KonuÖneri
FırçalamaHer öğünden sonra; braket çevresi ayrıca temizlenir
ArayüzArayüz fırçası ve ortodontik diş ipi kullanılır
Kaçınılacak gıdalarSert kabuklu yemişler, buz, karamel, sakız
Meyve ve sebzeKüçük parçalara bölünerek yenmesi uygun olur
KontrolRandevulara düzenli gidilmesi süreyi doğrudan etkiler
Kırılan braketBeklenmeden hekime bildirilmelidir

Riskler ve olası sorunlar

  • Braket çevresinde plak birikimine bağlı beyaz leke ve çürük
  • Diş eti iltihabı ve şişliği
  • Kök ucunda kısalma (kök rezorpsiyonu)
  • Yanak ve dudak iç yüzeyinde tahriş
  • Çene ekleminde geçici şikâyetler
  • Tedavi sonrası geri hareket (pekiştirici kullanılmadığında)

Bu liste kapsayıcı değildir. Size özel riskler muayene ve aydınlatılmış onam sürecinde konuşulur.

Tedavi ücreti hakkında

Bu sayfada ücret bilgisi yer almaz. Ortodontik tedavinin kapsamı, süresi ve seçilen aparey türü kişiden kişiye büyük ölçüde değişir; ücretlendirme ancak muayene ve kayıt alımı sonrasında, kişiye özel tedavi planı çıkarıldığında konuşulabilir.

Sık Sorulan Sorular

Ortodontik tedavi ne işe yarar?

Çapraşık, aralıklı ya da öne çıkık dişlerin düzeltilmesini ve alt-üst çene dişlerinin kapanış ilişkisinin düzenlenmesini sağlar. Düzgün kapanış çiğnemeyi kolaylaştırır; temizlenmesi zor bölgelerin azalması çürük ve diş eti hastalığı riskini düşürebilir.

Ortodontik tedaviye kaç yaşında başlanır?

Dişleri hareket ettirmek için üst yaş sınırı yoktur; diş eti ve kemik desteği yeterliyse yetişkinlerde de tedavi yapılabilir. Çocuklarda ise ilk değerlendirmenin, süt ve daimî dişlerin bir arada bulunduğu dönemde yapılması uygun olur; bazı çene gelişimi sorunlarında erken müdahale avantaj sağlar.

Tedavi ne kadar sürer?

Süre düzensizliğin derecesine, yaşa, kemik yanıtına ve hastanın tedaviye uyumuna göre değişir. Basit olgularda birkaç ay yeterli olabilirken kapsamlı olgularda iki yılı aşabilir. Kesin süre ancak muayene ve kayıt alımı sonrasında tahmin edilebilir.

Şeffaf plak mı braket mi?

Seçim kişinin diş ve çene yapısına, hareket ettirilmesi gereken mesafeye ve kullanım disiplinine göre yapılır. Şeffaf plaklar günde belirli bir süre ağızda tutulmadığında etkili olmaz. Bazı hareketler için sabit braket daha öngörülebilir sonuç verir.

Diş teli takılması ağrılı mıdır?

Takma işlemi sırasında ağrı beklenmez. Telin ilk takılmasından ve her sıkma işleminden sonra birkaç gün süren basınç hissi, hassasiyet ve çiğnemede zorlanma görülebilir. Bu şikâyet genellikle kendiliğinden geriler.

Tedavi sırasında ağız bakımı nasıl olmalı?

Braketlerin çevresinde plak birikimi kolaylaştığı için fırçalama sıklığı artırılır; arayüz fırçası ve ortodontik diş ipi kullanılır. Bakımın yetersiz kalması braket çevresinde kalıcı beyaz lekelere ve çürüğe yol açabilir. Sert ve yapışkan gıdalardan kaçınılmalıdır.

Tedavi bitince dişler eski hâline döner mi?

Pekiştirici (retainer) kullanılmazsa dişlerin bir miktar geri hareket etmesi beklenen bir durumdur. Bu nedenle tedavi sonrasında sabit ya da hareketli pekiştirici, hekimin belirlediği süre ve düzende kullanılmalıdır.

Özel Ersaçan Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği

Randevu ve iletişim

Uygulanacak işlemin uygunluğu ancak muayene ve gerekli görülürse radyolojik değerlendirme sonrasında belirlenir. Randevu için aşağıdaki kanallardan ulaşabilirsiniz.

Tuna Mah. Cemal Gürsel Cad. No: 166 D: 3, Ozan Apt., Karşıyaka / İzmir 35600

Kaynakça

Bu sayfadaki bilgiler aşağıdaki kaynaklardan derlenmiştir. Bağlantılar son kontrol edildiğinde erişilebilir durumdaydı.

  1. NHS. Braces and orthodontics. Conditions
  2. American Dental Association. Braces. MouthHealthy
  3. American Association of Orthodontists. How Do Braces Work?
  4. American Association of Orthodontists. Orthodontic Treatment Methods
  5. American Association of Orthodontists. Adult Orthodontics: Smile with Confidence at Any Age

İlgili tedaviler

Temsilî görsel: alçı model üzerinde akrilik tam protez

İmplant ve Protez

Protez Diş Uygulamaları

Total ve bölümlü protez, köprü ve implant üstü protez nedir, hangi durumda tercih edilir? Alışma süreci, bakım ve yenileme hakkında bilgilendirme.

Ayrıntılı bilgi

Temsilî görsel: renk kodlu kanal eğeleri ve güta-perka konları

Koruyucu ve Restoratif Tedavi

Kanal Tedavisi

Kanal tedavisi nedir, hangi durumlarda gerekir, kaç seans sürer? İşlem aşamaları, sonrasında yapılması gerekenler ve riskler hakkında bilgilendirme.

Ayrıntılı bilgi

Temsilî görsel: kompozit dolgu şırıngaları, spatula ve renk skalası

Koruyucu ve Restoratif Tedavi

Diş Dolgusu

Diş dolgusu nedir, hangi durumlarda yapılır, kompozit ve amalgam arasındaki fark nedir? İşlem aşamaları, dayanıklılık ve bakım hakkında bilgilendirme.

Ayrıntılı bilgi